Planeta Pontevedra

Para os alumnos que non comezades este ano deixo á vosa disposición a partitura orixinal da “Carballesa“, a transcrición de don Casto, non a adaptación que fixen eu para os que comezaban este ano.

Carballesa_avanzados

Como veredes, é practicamente igual pero hai dous detalliños que cambian. Gustaríame que analizarades a partitura con detemento, que detectedes os cambios e os toquedes, tal cual está no orixinal. Unha vez feito isto estaría ben incorporarlle algúns adornos que, aínda que non están na partitura, os gaiteiros adoitamos introducir, como ben sabedes. Podedes poñelos onde queirades e o venres escoitaremos todas as versións na aula. Para non liarvos empregade só picados e mordentes.

Áimo, que a inspiración os colla tocando!

Velaquí tedes unha táboa na que se especifican as posicións da dixitación que empregamos na Aula dos Trazantes. Só están recollidas as notas da escala diatónica, é dicir, a escala natural, non a cromática. Máis adiante pendurarei unha táboa coas posicións desta última, pero, de momento, concentrádevos nesta. Táboa Dixitación Pechada

Vedes que falo de dixitación en pechado no Val do Lérez, isto é debido a que existen outros tipos de dixitación pechada dos que falaremos máis adiante. Nós seguimos ao mestre Ricardo Portela neste punto.

O importante é que lembredes que ao igual que existe unha dixitación en aberto, que é a empregada masivamente polos gaiteiros de toda Galicia e que está máis ou menos unificada; que perviven por outra banda dixitacións que se cre que son máis antigas e que son chamadas pechadas. Algúns estudosos, como Pablo Carpintero, defenden, acertadamente, penso eu, que a maior parte dos gaiteiros que mantiveron viva a gaita galega empregaban dixitacións mixtas, que non eran nen abertas, nen pechadas, senón que mesturaban segundo lles conviña.

Actividades:

1. Falando de escalas diatónicas e cromáticas, alguén me pode falar un pouco máis polo miúdo da diferenza entre ambas?
2. Igual que fixemos con Casto Sampedro, busquemos información na rede sobre Ricardo Portela, biografía, discografía. Seguro que me tedes escoitado falar del na aula, e é un persoeiro que nos queda moi próximo, alguén me sabe dicir por que?

Comezamos o curso traballando aspectos rítmicos e métricos. Principiamos polos ritmos binarios e o compás de 2/4, no que é moi frecuente atopar escritos algúns tipos de ritmos da música tradicional galega.

Velaquí tedes a partitura en PDF dunha das pezas recollidas no Cancioneiro de Casto Sampedro y Folgar: Carballesa_Iniciación. Neste caso trátase dunha adaptación para os alumnos que dan os seus primeiros pasos na dixitación pechada. As carballesas son bailes similares ás muiñeiras pero máis ledas e animadas (se é posible!) en canto ao ritmo, poden estar escritas en 2/4 ou en 6/8 (a maioría das muiñeiras adóitanse escribir neste último). Parece ser que o seu nome ven dado pola zona donde a maior parte delas foron recollidas, as terras de Carballiño, provincia de Ourense.

O Cancioneiro elaborado por Casto Sampedro y Folgar é unha fonte fundamental para coñecer a música tradicional galega. Invítovos a que, a través de internet ou outras fontes, afondedes na figura deste senlleiro personaxe, e me escribades os resultados das vosas procuras en comentarios a este artigo.

Por outra banda todos sabemos onde está O Carballiño, non si? Tamén podedes escribir cousas sobre esta vila e a súa comarca nos comentarios.

Benvido ao blogue de Sonsoles de Tenorio, aínda estamos en obras, desculpade as molestias. Para os que esteades impacientes por saber o que vou pendurar aquí xa vos anuncio que non vai ser cousa do outro mundo, simplemente será un xeito de publicitar a miña actividade como música, ofrecer contacto rápido a posibles contratantes e unha ferramenta para intercambiar recursos cos meus alumnos, optimizando así os soportes e contribuíndo a crear un mundo máis limpo e harmónico

O grupo de cantareiras dos Trazantes de Tenorio realizará unha actuación solidaria o vindeiro xoves 18 de decembro na sede da Cruz Vermella para festexar cos maiores estas festas tan especiais. Os Trazantes agradecen, unha vez máis, a oportunidade de colaborar cunha institución senlleira como é a Cruz Vermella.